Online expo: 360° Ligeti

2022年11月15日 16:14

black background with 360 Ligeti in red font

Bezoek de webtentoonstelling 360° Ligeti hier!

Opvallend in de muziek van de Hongaars-Oostenrijkse componist György Ligeti (1923-2006) is haar originaliteit en veelzijdigheid. Grenzeloos zoals de gedachten van de componist. Als kind verzon Ligeti het utopische land ‘Kylwiria’, waarvoor hij landkaarten, stadsplannen en een taal met een eigen grammatica ontwierp. Het was zijn rijk der vrijheid, waar hij kon leven volgens zijn eigen regels, een credo dat hij resoluut doortrok in zijn muziekpraktijk.

György Ligeti was een eigenzinnig componist met een enorme verbeeldingskracht die gedurende zijn leven steeds op zoek ging naar vernieuwingen in zijn eigen werk. Verouderde stijlen herkauwen was niet aan hem besteed, dus koos hij voor een derde weg: zichzelf-zijn. Zijn stijl meandert grondig doorheen de jaren, maar blijft ook steeds herkenbaar als ‘typisch Ligeti’.

De online expo 360° Ligeti dompelt je onder in het leven en werk van de Hongaars-Oostenrijkse componist György Ligeti (1923-2006). Acht korte essays gidsen je door de meest opvallende werken in zijn veelzijdige oeuvre, telkens vanuit een andere insteek. Samen met de gelijknamige concertreeks in Muziekcentrum De Bijloke Gent vormen ze een muzikale ontdekkingstocht die start vanuit de concertstoel of de zetel bij je thuis. De bijhorende podcast kan je tijdens een wandeling beluisteren. Naar eigen zeggen kreeg Ligeti zelf tijdens het wandelen de meest creatieve ideeën.

Sinds het publiceren van de eerste webtentoonstelling 360° Reich in januari 2021 (toen volledig digitaal ontwikkeld omwille van de veelvuldig wisselende coronamaatregelen in dat jaar), is MATRIX [Centrum voor Nieuwe Muziek] met 360° Ligeti al aan haar vierde webtentoonstelling toe. In het rijtje hoort nog 360° Berio en ook de tentoonstelling BREWAEYS UNFOLDING, die eerder dit jaar in de Universiteitsbibliotheek plaatsvond, kreeg een online component op www.brewaeysunfolding.be.

Het format van een website laat het toe verschillende presentatievormen (video, audio, tekst, beeld) op een organische manier met elkaar te verbinden en zo de interesse van de bezoeker op een dieper niveau te prikkelen. Door vanuit de tekst veelvuldig te linken naar video- en audiofragmenten op YouTube zorgen we evenzeer voor een muzikale beleving. We vinden het ook belangrijk om informatie in verschillende vormen aan te bieden: de ene bezoeker zal zich in de teksten verdiepen, terwijl de andere bezoeker meer aan de podcast heeft. Dat bezoekers de website volledig op eigen tempo kunnen raadplegen en er indien gewenst ook gemakkelijk naar terug kunnen grijpen, biedt ons de ruimte om dieper in te gaan op thema’s en zowel liefhebbers als kenners te bedienen.

Tegelijk ervaren we dat bezoekers aan de webtentoonstelling hun weg gemakkelijk naar de website van MATRIX en de bibliotheek vinden, waar ze sowieso heel wat materiaal van en over de componist in kwestie kunnen terugvinden en het ontdekken van diens muziek kunnen verderzetten. Dat blijkt ook uit de vragen die de bibliotheek na het lanceren van de webtentoonstellingen van lezers krijgt.

De ‘360° webtentoonstellingen’ worden gerealiseerd door MATRIX [Centrum voor Nieuwe Muziek] in opdracht van Muziekcentrum De Bijloke Gent in het kader van hun seizoensthema. Ook in seizoen 2023-2024 wordt deze samenwerking met MATRIX verdergezet en kijken we er alvast naar uit om ons te verdiepen in de muziek van de Finse componiste Kaija Saariaho.

Wie graag meer info over de webtentoonstellingen van MATRIX krijgt, aarzel niet om contact op te nemen met melissa.portaels@kuleuven.be

比 - 鲁汶大学（KU Leuven）
360° Reich – een webtentoonstelling 2021年5月10日 23:02

比 - 鲁汶大学（KU Leuven）

360° Reich – een webtentoonstelling

作者Melissa Portaels

2021年5月10日 23:02

MATRIX [Centrum voor Nieuwe Muziek] zet mijlpalen in de muziekgeschiedenis sinds 1950 in de kijker met grote en kleinere tentoonstellingen. De webtentoonstelling Steve Reich 360° (www.stevereichexpo.be) is de meest recente verwezenlijking, en de eerste 100% online tentoonstelling.

De expo werd ontwikkeld op vraag van Muziekcentrum De Bijloke Gent en sluit aan bij de concertprogrammering in seizoen 2020-21 met als één van de sleutelfiguren de Amerikaanse componist Steve Reich. Omwille van de coronamaatregelen werkten we het project volledig digitaal uit. We kozen er bewust voor om niet één verhaal te vertellen, maar vijf verschillende invalshoeken uit te werken zodat de bezoeker/kijker/luisteraar de muziek van Steve Reich door verschillende ‘brillen’ kan ontdekken. Zo is er ook niet één eenduidige ‘route’ door de website. Door verschillende presentatievormen (video, audio, tekst en beeld) en bestaand en nieuw materiaal met elkaar te combineren, wil de webtentoonstelling een breed publiek aanspreken en een meerwaarde zijn voor connaisseurs én leken.

MATRIX steunt op eerdere positieve ervaringen met tentoonstellingen als format om kennis en informatie op tastbare wijze te delen, zelfs wanneer het over muziek gaat. Ondanks de voor de hand liggende beperkingen – geluid blijft onzichtbaar – biedt een tentoonstelling tijd en ruimte om een muzikaal oeuvre vanuit andere invalshoeken dan de klinkende muziek zelf te benaderen. Bijvoorbeeld door muziek in een bredere context te plaatsen, visueel voor te stellen via een manuscript of een schets toe te lichten met een interview, een analyse door een musicoloog of een video van de uitvoering. De bezoeker ontdekt zo een veelzijdig verhaal, wat de beleving van de muziek bewuster en intenser kan maken, en kan dankzij schetsen, brieven, audio- en videofragmenten een zekere connectie maken met de componist achter de muziek. Dat de tentoonstelling online beschikbaar is, heeft zo zijn voordelen: de bezoeker kan zijn ‘bezoek’ plannen wanneer het hem het beste uitkomt en wanneer hij er ruim de tijd voor kan nemen. Een digitale tentoonstelling biedt ook een ideaal medium om meer bezoekers te bereiken. Zoals Prof. Fred Truyen ook opmerkte in een recent artikel in De Standaard: “Uit studies blijkt al langer dat het publiek van veel musea niet enorm divers is. Digitalisering kan daarin absoluut een rol spelen.” (een excerpt uit het artikel vind je ook hier). Tegelijkertijd is het een uitdaging om de website onder de aandacht te houden in de enorme hoeveelheid aan scherminformatie waarmee we dagelijks te maken krijgen en loopt de expo het gevaar de aandacht te moeten delen met andere (digitale) prikkels zoals bijvoorbeeld een pop-up van een mailprogramma of andere afleiding die je in de huiskamers vindt.

Vragen over de webtentoonstelling Steve Reich 360°, of andere webtentoonstellingen door MATRIX, mogen gesteld worden aan Melissa Portaels, collectie-expert muziek.